Giáo án bài Sông nước Cà Mau (Đoàn Giỏi) – Giáo án Ngữ văn lớp 6

Tải word giáo án: Sông nước Cà Mau (Đoàn Giỏi)

1. Kiến thức

– Cảm nhận được sự phong phú và độc đáo của cảnh thiên nhiên sông nước vùng Cà Mau. Nắm được nghệ thuật miêu tả cảnh sông nước trong bài văn của tác giả.

2. Kĩ năng

– Rèn kĩ năng đọc và phân tích tác phẩm văn học hiện đại.

3. Thái độ

– Có thái độ học tập đúng đắn, bồi dưỡng tình yêu quê hương đất nước.

1. Giáo viên Sách giáo viên, sách giáo khoa, giáo án.

2. Học sinh sách giáo khoa, nháp, vở ghi.

1. Ổn định tổ chức

Kiểm tra sĩ số :

2. Kiểm tra

– Bài học đường đời đầu tiên của Dế Mèn là gì? Em suy nghĩ gì về câu nói cuối cùng của Dế Choắt?

3. Bài mới

– GV: Chỉ trên bản đồ vị trí địa lí của Cà Mau.

Đây là vùng đất tận cùng của Tổ quốc. Hôm nay chúng ta sẽ đến với vùng dất đó qua văn bản Sông nước Cà Mau.

4. Củng cố, luyện tập

– Đọc phần đọc thêm sgk tr 23

5. Hướng dẫn học ở nhà

– Học sinh học bài,

– Soạn bài: So sánh.

Xem thêm các bài soạn Giáo án Ngữ văn lớp 6 chuẩn khác:

Hoạt động của GV và HS Kiến thức cần đạt

Hoạt động 1: Hướng dẫn học sinh đọc và tìm hiểu chú thích.

Gv hướng dẫn HS cách đọc, GV đọc mẫu rồi 3- 4 HS đọc nối tiếp

– Nêu những hiểu biết của em về tác giả? tác phẩm?

– GV cho HS tìm hiểu chú thích 3,5,10,11,12,15.

I. Đọc và tìm hiểu chú thích

1. Đọc.

2. Tìm hiểu chú thích.

a.Tác giả:

– Tác giả Đoàn Giỏi ( 1925 – 1989) quê ở tỉnh Tiền Giang, viết văn từ thời kháng chiến chống Pháp. Ông thường viết về thiên nhiên và cuộc sống con người Nam Bộ.

b. Tác phẩm.

– Tác phẩm Đất rừng phương Nam (1957) là truyện dài nổi tiếng nhất của Đoàn Giỏi

– Bài văn Sông nước Cà Mau trích chương 18 truyện này.

c. Từ khó:sgk

*Hoạt động 2: đọc hiểu văn bản

– Em hãy nhận xét về ngôi kể và so sánh với ngôi kể của bài trước?

– Tác dụng của ngôi kể?

– Hãy nhận xét về bố cục miêu tả của từng đoạn trích?

– Tả cảnh Cà Mau qua cái nhìn và cảm nhận của bé An, tác giả chú ý đến những ấn tượng gì nổi bật?

– Những từ ngữ hình ảnh nào làm nổi bật rõ màu sắc riêng biệt của vùng đất ấy?

Qua những âm thanh nào?

– Em hình dung như thế nào về cảnh sông nước Cà Mau qua ấn tượng ban đầu của tác giả?

Tác giả miêu tả thiên nhiên qua sự cảm nhận của những giác quan nào?

Em có nhận xét gì về các biện pháp nghệ thuật được tác giả sử dụng trong đoạn văn?

– Hãy tìm những danh từ riêng trong đoạn văn?

– Em có nhận xét gì về cách đặt tên?

– Những địa danh đó gợi ra đặc điểm gì về thiên nhiên và cuộc sống Cà Mau?

– Đoạn văn có phải hoàn toàn thuộc văn miêu tả không? Vì sao?

– Dòng sông và rừng đước Năm Căn được tác giả miêu tả bằng những chi tiết nổi bật nào?

– Theo em, cách tả cảnh ở đây có gì độc đáo?Tác dụng của cách tả này?

– Đoạn văn tả cảnh sông và đước Năm Căn đã tạo nên một thiên nhiên như thế nào trong tâm tưởng của em?

– Em có nhận xét gì về cách dùng động từ của tác giả ở câu văn: “Thuyền chúng tôi chèo thoắt qua kênh bọ mắt, đổ ra con sông cửa lớn, xuôi về Năm Căn”.

* GV: Cà Mau không chỉ độc đáo ở cảnh thiên nhiên sông nước mà còn hấp dẫn ở cảnh sinh hoạt cộng đồng nơi chợ búa.

– Quang cảnh chợ Năm Căn vừa quen thuộc, vừa lạ lùng hiện lên qua các chi tiết điển hình nào?

– Qua cách kể của tác giả, em hình dung như thế nào về chợ Năm Căn?

Em có nhận xét gì về nghệ thuật miêu tả của tác giả trong đoạn văn này?

II. Đọc hiểu văn bản:

1. Tìm hiểu chung về văn bản.

a. Ngôi kể thứ nhất: nhân vật bé An đồng thời là người kể chuyện, kể những điều mắt thấy, tai nghe.

→ Tác dụng : thấy được cảnh quan vùng sông nước Cà Mau qua cái nhìn và cảm nhận hồn nhiên, tò mò của một đứa trẻ thông minh ham hiểu biết.

b.Bố cục : Đoạn trích chia làm 3 đoạn

+ Đoạn 1: ( Từ đầu đến “ màu xanh đơn điệu”) khái quát về cảnh sông nước Cà Mau.

+ Đoạn 2: ( Tiếp theo đến “khói sóng ban mai”) Cảnh kênh rạch, sông ngòi ở Cà Mau, tập trung miêu tả con sông Năm Căn rộng lớn, hùng vĩ.

+ Đoạn 3: ( Còn lại) Cảnh chợ Năm Căn.

2. Phân tích chi tiết.

a. Cảnh khái quát:

– “ …sông ngòi, kênh rạch càng bủa giăng….sắc xanh cây lá”.

– Màu sắc riêng biệt: Màu xanh của trời nước, cây, lá rừng tạo thành một thế giới xanh, xanh bát ngát chỉ toàn một màu xanh

– âm thanh rì rào của gió, rừng, sóng biển đều ru vỗ triền miên.

→ Cảnh sông nước Cà Mau là không gian rộng lớn mênh mông với sông ngòi, kênh rạch bủa giăng chi chít. Tất cả phủ kín một màu xanh. Một thiên nhiên còn hoang sơ, đầy hấp dẫn và bí ẩn.

→ NT: So sánh , tả xen kể, liệt kê, điệp từ.

b. Cảnh kênh rạch, sông ngòi và dòng sông Năm Căn:

b1. Cảnh kênh rạch, sông ngòi.

– Tên các địa danh: Chà Là, Cái Keo, Bảy Háp, Mái Giầm, Ba khía…

→ Cái tên dân dã, mộc mạc theo lối dân gian. Những cái tên rất riêng ấy góp phần tạo nên màu sắc địa phương không thể chộn lẫn với các vùng sông nước khác:

– Đặt tên cho các vùng đất, con sông “ không phải bằng những…..gọi thành tên”.

→ Thiên nhiên ở đây phong phú đa dạng, hoang sơ; thiên nhiên gắn bó với cuộc sống lao động của con người.

– Đoạn văn không chỉ tả cảnh mà còn xen thể loại văn thuyết minh. Giới thiệu cụ thể, chi tiết về cảnh quan, tập quán, phong tục một vùng đất nước.

b2. Tả cảnh dòng sông Năm Căn:

– Dòng sông: rộng hơn ngàn thước, nước ầm ầm đổ ra biển ngày đêm như thác; cá hàng đàn đen trũi như người bơi ếch giữa những đầu sóng trắng.

– Rừng đước: Dựng cao ngất như hai dãy trường thành vô tận; cây đước ngọn bằng tăm tắp, lớp này chồng lên lớp kia ôm lấy dòng sông, đắp từng bậc màu xanh..

– Tác giả tả trực tiếp bằng thị giác, thính giác. Dùng nhiều so sánh.

→ Thiên nhiên mang vẻ đẹp hùng vĩ, nên thơ, trù phú, một vẻ đẹp chỉ có thời xa xưa.

– Một câu văn dùng tới 3 động từ (thoát, đổ, xuôi) chỉ các trạng thái hoạt động khác nhau của con thuyền trong những không gian khác nhau. → Cách dùng từ như vậy vừa tinh tế, vừa chính xác

c. Tả cảnh chợ Năm Căn:

– gỗ chất thành đống, rất nhiều thuyền trên bến.

– Nhiều bến, nhiều lò than hầm, gỗ đước; nhà bè như những khu phố nổi, như chợ nổi trên sông; bán đủ thứ.

– Chợ họp ngay trên mặt nước, có thể mua mọi thứ mà không cần bước ra khỏi thuyền.

– Người bán hàng thuộc nhiều dân tộc: Hoa, Miên, người Trà Châu Giang…

→ Chợ Năm Căn tấp nập, đông vui, trù phú, độc đáo.

– Nghệ thuật miêu tả:tác giả quan sát kĩ lưỡng, vừa bao quát, cụ thể, chú ý cả hình khối , màu sắc, âm thanh.

Hoạt động 3. tổng kết

– Qua đoạn trích Sông nước Cà Mau, Em cảm nhận được gì về vùng đất?

– Em có nhận xét gì về tác giả qua văn bản này?

– Em học tập được gì từ nghệ thuật tả cảnh của tác giả

III. Tổng kết: (SGK – tr23)

– Thiên nhiên phong phú hoang sơ mà tươi đẹp; Sinh hoạt độc đáo mà hấp dẫn.

– Tình yêu đất nước sâu sắc và vốn hiểu biết rất phong phú đã giúp tác giả miêu tả, giới thiệu sông nước Cà Mau tường tận, hấp dẫn đến như vậy.

– Biết quan sát, so sánh, nhận xét về đối tượng miêu tả, say mê với đối tượng được tả.

* Hoạt động 4: Luyện tập

IV: Luyện tập:

Viết đoạn văn nêu cảm nhận của em về môi trường tự nhiên, hoang dã ở vùng Cà Mau qua bài Sông nước Cà Mau (Khoảng 5 câu).

Leave a Reply

DMCA.com Protection Status Call Now Button